Latency, ping en jitter uitgelegd
Bandbreedte is hoeveel je verbinding kan vervoeren. Latency is hoe snel ze reageert. Voor klikken, gesprekken en games voel je het tweede getal.
De drie cijfers
Latency, of ping, is de tijd die een klein bericht nodig heeft om een server te bereiken en terug te komen, in milliseconden. Jitter is hoeveel die tijd tussen opeenvolgende reizen varieert. Belaste latency is je ping terwijl de lijn data overdraagt.
Als richtlijn: onder 20 ms is uitstekend; onder 50 ms goed voor alles, inclusief competitieve games; 100 ms is merkbaar in snelle spellen en bij klikken; boven 200 ms wordt een gesprek ongemakkelijk.
Waarom meer Mbps lag niet oplost
Bandbreedte en latency zijn onafhankelijk. Gigabit verplaatst grote bestanden sneller, maar je klik moet nog fysiek naar een server en terug; licht in glasvezel legt maar ongeveer 200 km per milliseconde af. Afstand, route en wachtrijen bepalen ping, niet capaciteit.
Daarom voelt 50 Mbps glasvezel vaak alerter dan gigabitkabel en letten serieuze gamers meer op de route naar de gameserver dan op de dikte van de leiding.
Jitter: de gesprekskiller
Realtime audio en video versturen een gelijkmatige stroom kleine pakketten. Schommelt de reistijd — 20 ms, dan 80, dan 35 — dan moet de ontvanger bufferen en gokken, met robotstemmen, stilstaand beeld en door elkaar praten als gevolg.
Een stabiele 60 ms levert meestal een beter gesprek dan gemiddeld 30 ms met grote uitschieters. Wi-Fi-storing en bufferbloat zijn thuis de twee meest voorkomende bronnen van jitter.
Het getal dat veel tests overslaan
Ping op een rustige lijn flatteert je verbinding. Zodra iemand downloadt, kunnen te grote buffers in modem of router honderden milliseconden toevoegen — bufferbloat, de reden dat gesprekken haperen “terwijl het internet snel is”.
Onze test meet latency terwijl de lijn in beide richtingen verzadigd is en geeft een A–F-score. Voelt snel internet op papier ’s avonds toch traag, dan verklaart die score meestal waarom.